TR

Şırnak'ın Cizre ilçesinde görülecek 11 yer: Dicle Nehri Kıyısı, Nuh Nebi Camii ve Türbesi ve Cizre Ulu Camii. Yöresel lezzetler, pratik bilgiler ve ulaşım rehberiyle Cizre gezinizi planlayın.

Arkadaşlarınla paylaş

Coğrafi Konum ve Nüfus

Cizre, Şırnak iline bağlı bir ilçe olup Dicle ırmağının sağ kıyısında kurulmuştur. İlçenin yüzölçümü 444 km² ve nüfusu 166290’dır. İlçe merkezi denizden ortalama 380 metre yükseklikte yer almaktadır.

Tarihçe

Tarihsel rivayetlere göre Cizre’deki yerleşimlerin geçmişi Nuh Tufanı öncesine dayanır. Cumhuriyet döneminin başından 1990 yılına kadar Mardin iline bağlı olan Cizre, 16 Mayıs 1990’da Şırnak’a bağlanmıştır.

İsim ve Anlam

Arapçada ‘ada’ anlamına gelen ‘cezire’ sözcüğü, Dicle nehrinin burada kıvrılıp su adası oluşturmasından ilçenin adının kaynağıdır.

Tarihçe ve Kültür

Cizre, Cumhuriyet döneminde Mardin’e bağlıyken 1990’da Şırnak’a bağlanmıştır. Kızıl Medrese’yi Cizre Beyi Emîr II. Şeref inşa ettirmiştir. Cizre Ulu Camii, Musul Atabekleri döneminde 1155-1160 arasında yapılmıştır. Kırmızı Medrese adını kırmızı tuğlalardan yapılmasından almıştır. Hamidiye Kışla Binası, Cizre Miran aşiret reisi Mustafa Paşa tarafından yaptırılmıştır. Ebu’l-İz El Cezeri, otomat ve su saatleri tasarımlarıyla tanınan bir bilim insanı ve mühendistir.

Son güncelleme:

Cizre'de Görülecek Yerler

  • 7 Tarihi
  • 3 Dini
  • 1 Doğal

Tarihi Yerler 7

Tarihi

Mem ve Zin Türbesi

Kürt edebiyatının Romeo ve Juliet'i olarak bilinen Mem ve Zin'in türbesi, Cizre'nin en bilinen kültürel simgesidir.

Haritada gör
Tarihi

Kırmızı Medrese

Cizre Beyliği döneminde yapılmış, medrese, mescit ve türbeden oluşan külliye; şehrin batısındaki sur kalıntıları üzerinde.

Haritada gör
Tarihi

Ebu'l-İz El Cezeri Türbesi

Nuh Camii külliyesinde bulunan, otomat ve su saatleri tasarımlarıyla tanınan bilim insanının türbesi.

Haritada gör
Tarihi

Cizre Kalesi

Dicle Nehri kenarında, dış kale ve iç kaleden oluşan, Roma döneminden itibaren yapım süreci izlenen kale.

Haritada gör
Tarihi

Yafes Köprüsü

Dicle'nin yatağı değiştiği için bugün Suriye sınırları içinde kalan, Selçuklu dönemi harabe köprü.

Haritada gör
Tarihi

Abdaliye Medresesi

Dağkapı Mahallesi'nde mezarlık içinde yer alan 1437 tarihli medrese kalıntısı.

Haritada gör
Tarihi

Katip Yusuf Evi

Bazalt taştan, avlulu, tek katlı geleneksel konut; Dağkapı Mahallesi'nde.

Haritada gör

Dini Yapılar 3

Dini

Nuh Nebi Camii ve Türbesi

Hz. Nuh'un türbesi olduğuna inanılan yapı, İslam dünyasının önemli ziyaret noktalarından biridir. Cami ve türbe kompleksi restore edilerek ziyarete açılmıştır.

Haritada gör
Dini

Cizre Ulu Camii

12. yüzyılda inşa edilen cami, Artuklu dönemine ait önemli bir dini yapıdır. Minaresi ve taş işçiliğiyle dikkat çeker.

Haritada gör
Dini

Hz. Nuh Camii

Nuh Peygamber'in mezarının bulunduğuna inanılan cami; Nuh Camii külliyesinin parçası.

Haritada gör

Doğal Güzellikler 1

Doğal

Dicle Nehri Kıyısı

İlçenin kurulduğu ve etrafını çevreleyen önemli nehir.

Haritada gör

Şırnak Genelinde Görülecek Yerler

Tümü →

Cizre'ye gelmişken Şırnak'ın öne çıkan yerlerini de görebilirsiniz. Bu yerler ilin farklı ilçelerindedir; Cizre, il merkezine yaklaşık 50 km uzaklıktadır.

  • Cudi Dağı — Silopi ilçesinde, 2.144 metre yükseklikteki dağ; Erken Hristiyanlık ve İslam geleneklerinde Tufan'dan sonra Nuh'un Gemisi'nin indiği yer olarak anılır.
  • Dicle Nehri ve Cizre — Cizre, Dicle'nin sağ kıyısında, nehrin kıvrılıp su adası oluşturduğu yerde kuruludur; adı Arapça 'ada' anlamına gelen cezireden gelir.
  • Silopi ve Yankale — Silopi (517 m), antik Ninova'ya bağlı bir yerleşimdi; Yankale mezrasında Asur dönemine ait kale kalıntıları bulunur.
  • Beytüşşebap — 1.647 km² yüzölçümlü yüksek ilçe; Habur Sınır Kapısı'na adını veren Habur Çayı burada doğar, sıcak su kaplıcası vardır.
  • Uludere — 1.226 metrede, Irak ile 56 km sınırı olan dağ ilçesi.

Cizre Gezisi İçin Pratik Bilgiler

Önerilen gezi süresi
1 gün
En iyi ziyaret zamanı
İlkbahar ve sonbahar
Görülecek yer sayısı
11 nokta

Cizre'de Ne Yenir?

Yemek rehberi →

  • Cizre Luzine Tatlısı

    Cizre Luzine Tatlısı, 27 Ekim 2021 tarihinde mahreç işareti olarak tescil edilmiştir (TÜRKPATENT tescil no: 939). Ürün grubu: fırıncılık ve pastacılık mamulleri, hamur işleri, tatlılar. Tescil ettiren: Cizre Kaymakamlığı.

  • Cizre Kebabı

    Kuzu etinin özel baharatlarla marine edilerek mangalda pişirilmesiyle hazırlanır.

  • Keledoş

    Mercimek, bulgur ve yoğurtla hazırlanan geleneksel çorba, kış aylarının temel yemeğidir. Kuşaktan kuşağa aktarılan tarif, her ailede küçük dokunuşlarla farklılaşır.

Cizre Kültürü, Yerel Ürünleri ve Ekonomisi

  • Mem ve Zin Efsanesi

    17. yüzyıl Kürt şairi Ahmed-i Hani'nin kaleme aldığı Mem ve Zin destanı, Cizre'nin kültürel kimliğinin temelini oluşturur.

  • İslam Bilim Mirası

    Cizre, 12. yüzyılda yaşamış mühendis İsmail el-Cezeri'nin memleketidir. Otomatik makineler ve robotik alanında öncü çalışmalar yapan el-Cezeri, ilçenin bilim mirasının simgesidir.

Yerel Ürünler

  • Cizre Bırınczer — Cizre Bırınczer, 22 Aralık 2023 tarihinde mahreç işareti olarak tescil edilmiştir (TÜRKPATENT tescil no: 1509). Ürün grubu: fırıncılık ve pastacılık mamulleri, hamur işleri, tatlılar. Tescil ettiren: Cizre Kaymakamlığı.
  • Cizre Leyminete — Cizre Leyminete, 20 Mayıs 2025 tarihinde mahreç işareti olarak tescil edilmiştir (TÜRKPATENT tescil no: 1742). Ürün grubu: alkolsüz içecekler. Tescil ettiren: Cizre Kaymakamlığı.
  • Cizre Memilheva Kurabiyesi — Cizre Memilheva Kurabiyesi, 3 Şubat 2021 tarihinde mahreç işareti olarak tescil edilmiştir (TÜRKPATENT tescil no: 661). Ürün grubu: fırıncılık ve pastacılık mamulleri, hamur işleri, tatlılar. Tescil ettiren: Cizre Kaymakamlığı.
  • Cizre Meyre — Cizre Meyre, 8 Eylül 2023 tarihinde mahreç işareti olarak tescil edilmiştir (TÜRKPATENT tescil no: 1465). Ürün grubu: yemekler ve çorbalar. Tescil ettiren: Cizre Kaymakamlığı.

Ekonomi

Cizre ekonomisi ticaret, tarım ve sınır ticaretine dayanır. Irak sınırına yakınlığı ticaret için avantaj sağlar.

Cizre'ye Nasıl Gidilir?

Cizre, Şırnak merkeze 50 km mesafededir. Şırnak Havalimanı'na 60 km uzaklıktadır. Irak sınırına (Habur) 60 km mesafededir.

Google Haritalar'da yol tarifi al Şırnak ulaşım rehberi

Cizre Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Cizre'de görülecek yerler nelerdir?

Cizre'de öne çıkan 11 yer: Dicle Nehri Kıyısı, Nuh Nebi Camii ve Türbesi, Cizre Ulu Camii, Mem ve Zin Türbesi, Kırmızı Medrese, Hz. Nuh Camii, Ebu'l-İz El Cezeri Türbesi, Cizre Kalesi, Yafes Köprüsü, Abdaliye Medresesi ve Katip Yusuf Evi.

Cizre'de ne yenir?

Cizre Luzine Tatlısı, Cizre Kebabı ve Keledoş Cizre'nin sofralarında öne çıkan lezzetlerdir.

Cizre'nin nesi meşhur?

Cizre; Cizre Bırınczer ve Mem ve Zin Efsanesi ile tanınır. Cizre Bırınczer, TÜRKPATENT'te mahreç işareti olarak tescillidir.

Cizre'ye nasıl gidilir?

Cizre, Şırnak merkeze 50 km mesafededir. Şırnak Havalimanı'na 60 km uzaklıktadır. Irak sınırına (Habur) 60 km mesafededir.

Cizre gezisi için ne kadar süre ayırmalı?

Önerilen gezi süresi: 1 gün. En uygun ziyaret zamanı: ilkbahar ve sonbahar.

Gezinize Devam Edin

Şırnak'ın Diğer İlçeleri

81 il ve 976 ilçe rehberi içinde arayın.