Birecik Kalesi
Fırat Nehri kıyısındaki kayalık tepede yer alan kale, Roma dönemine tarihlenir. Haçlı seferleri sırasında stratejik öneme sahipti. Kaleden Fırat Nehri ve Birecik şehir manzarası görülür.
Haritada görŞanlıurfa'nın Birecik ilçesinde görülecek 6 yer: Birecik Kalesi, Kelaynak Üretim İstasyonu ve Fırat Nehri Kıyısı. Yöresel lezzetler, pratik bilgiler ve ulaşım rehberiyle Birecik gezinizi planlayın.
Birecik, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin Orta Fırat bölümünde Şanlıurfa iline bağlı bir ilçedir. Evler, ırmak boyundaki dar bir düzlükte ve bunun gerisinde yükselen dik bir yamaç üzerine yayılmaktadır.
İsim ve Anlam
Birecik adı Aramice Bîrsâ kelimesinden türemiş olup ‘küçük kale’ anlamına gelmektedir. Antik dönemde yerleşimden ‘Makedonopolis’ olarak da bahsedilmiştir.
Tarihçe
Fırat Nehri kıyısında yer alan yerleşimin tarihi, bu konumundan ötürü oldukça eski dönemlere kadar uzanmaktadır. Hititler döneminde iskanın başladığı düşünülen Birecik’e MÖ 9. yüzyıl ortalarında Asurlular hakim olmuştur. MS 2. yüzyılda Birecik kesin olarak Roma topraklarına katılmıştır. 637 yılında yerleşim İyâz bin Ganm komutasındaki Arap ordularınca ele geçirilmiştir. 1516 yılında Birecik Osmanlı topraklarına katılmıştır. Liman şehri olması ve tersanenin varlığıyla Anadolu’dan Bağdat ve Basra’ya ulaşımda önemli bir merkez konumunda bulundu. 1956 yılında Fırat Nehri üzerinde inşa edilen Birecik Köprüsü’nün yapılması şehri yeniden gelişme gösterdi.
Dil ve Kültür
Birecik, ilçede konuşulan Türkçe ile önemli konumdadır. Tarihçi İlber Ortaylı, Birecik’te konuşulan Türkçenin saf Oğuz Türkçesi olduğunu belirtmiştir.
Coğrafya ve Ekonomi
Birecik ilçesi doğudan Arat ve Babadağları, güneydoğudan Suruç sınırında Beko Dağı ve kuzeybatıdan Kalazan Dağı ile çevrilidir. İlçe ekonomisi genelde Antep fıstığı üreticiliği üzerine kuruludur. İlçe halkı tahıl ve baklagiller tarımıyla meşgul olmakta, fıstık yetiştirme de ekonomik hayatında çok önemli yer tutmaktadır.
Tarihçe ve Kültür
Türk Patent ve Marka Kurumu, 20 Haziran 2017 tarihinde Birecik patlıcanını coğrafi işaret belgesiyle tescil etmiştir. Birecik kalesi üç defa onarım görmüştür. Birecik, soyu tükenme tehlikesi altındaki kelaynak kuşlarının göç merkezi olması dolayısıyla önemli bir yerdir.
Son güncelleme: