İslahiye, Gaziantep ilinin güneybatısında yer alan bir ilçedir. İdari bakımdan Gaziantep’e bağlı olmasına rağmen Akdeniz Bölgesi’ne aittir ve iklim, bitki örtüsü ve tarımsal faaliyetler açısından Akdeniz Bölgesi’ni andırmaktadır. İlçenin yüzölçümü 865 km², rakımı 538 metre ve nüfusu 66107 kişidir.
Tarihçe
İslahiye, Gaziantep ilinin en eski yerleşim alanlarından biridir ve İslahiye Ovası’ndaki höyüklerde yapılan araştırmalar yerleşimin Erken Kalkolitik çağda (MÖ 5500-5000) başladığını göstermektedir. Yöredeki Tilmen, Gedikli ve Zincirli’deki höyüklerde yapılan kazılar Geç Hitit döneminde önemli bir yerleşim yeri olduğunu göstermiştir. MÖ 1400’lerde Luviler ve Hititler Sam’al’a yerleşmiş, ardından Aramiler ve MÖ 800’lerin sonlarına doğru Asurlular egemen olmuşlardır. MÖ 333’te Büyük İskender buraya kadar gelmiş ve yeni bir kent kurmuştur, daha sonra Romalı komutan Pompeius bu kente Nikopolis ismini vermiştir. 1516’da Yavuz Sultan Selim bölgeyi Osmanlı topraklarına katmış ve Kösebekir Bey’i yöneticisi olarak atamıştır. 1864’te oluşturulan Fırka-i İslahiyye (Uslandırma Tümeni) adlı sefer birliği 1866 yılında burada yeni bir yerleşim yeri kurarak dağlardan indirilen aşiret mensuplarını iskân etmiştir.
Ekonomi
İlçe ekonomisi tarım, hayvancılık ve ormancılığa dayanmakta, yetiştirilen başlıca bitkiler buğday, soğan, şeker pancarı, pamuk, arpa, baklagiller, zeytin, kırmızı biber, sarımsak, soya fasulyesi, mısır ve üzümdür. İlçenin dağlık kesimlerinde sığır, koyun ve kıl keçisi yetiştirilmekte, topraklarda boksit ve dolomit yatakları ile çok sayıda taş madeni ocakları ve hazır beton firmaları mevcuttur.
Tarihçe ve Kültür
Nikopolis (İslahiye) kentinin kalıntıları ilçede günümüze gelebilen tarihî eserler arasındadır. Romalı komutan Pompeius, kente Nikopolis adını vermiştir. Kentin adı, bir askerî birliğin anısına verilmiştir. Kaynağa göre İslahiye halkı Güvercin Geçidi’nde Fransızları yenilgiye uğratmış ve Fransızlar 13 Kasım 1920’de bölgeyi terk etmiştir. 20 Ekim 1921’de imzalanan Ankara Antlaşması ile Türkiye-Suriye sınırı yeniden çizilmiş ve İslahiye sınırı tespit edilmiştir. İlçe, 2023 Kahramanmaraş depremleri sebebiyle ağır hasar görmüştür.